شرح وظایف واحد مدیریت بحران و کاهش خطر بلایا

مقـدمـه:

    بلایا و حوادث غیر مترقبه همواره خسارات جانی و مالی فراوانی را بر ملل مختلف تحمیل نموده است. طی سه دهه اخیر سهم قاره آسیا از بلایای طبیعی، بیش از یک‌سوم بلایای طبیعی روی داده در جهان بوده است و از نظر بیشتریت خسارت وارده ایران بعد از کشورهای چین، هند و بنگلادش قرار دارد. بررسی‌ها نشان داده­اند که از میان 41 نوع بلایای طبیعی ثبت‌شده در جهان تاکنون، حدود ۳۳ نوع آن در ایران رخ ‌داده است. از سال ۱۹۰۰ تا ۲۰۱۵ وقوع حدود ۱۹۰ مورد بلایا در ایران ثبت ‌شده است. بیش از ۹۳% از مساحت کشور در معرض خطر متوسط به بالا از نظر امکان وقوع زلزله قرار دارد. حدوداً هر دو سال یکبار زلزله‌های بزرگی در مناطق مختلف ایران بوقوع می‌پیوندد، زلزله در طی ۹۰ سال گذشته جان بیش از ۱۸۰۰۰۰ نفر را گرفته است از آنجائیکه ایران یک کشور حادثه‌خیز بوده و از نظر جغرافیایی در خط زلزله نیز واقع شده است احتمال حوادث مشابه در آینده نیز وجود دارد. اثرات سوء نابرابر حوادث و بلایا بر سلامتی مردم (آسیب بیشتر به گروههای آسیب­پذیر مانند مادران باردار، کودکان، سالمندان، معلولین، بیماران مبتلا به بیماریهای خاص و آسیب بیشتر به مناطق محروم)، مقاومت کم ۹۷ درصد ساختمانهای روستایی کشور در برابر زلزله،  توسعه نامتوازن و تجمع جمعیت در نقاط شهری از دلایل اهمیت بسیار زیاد مدیریت خطر حوادث و بلایا در کشور هستند. از طرفی توسعه بدون در نظر گرفتن مباحث مدیریت خطر بلایا امکان­پذیر نبوده و هیچ طرح و برنامه­ای بدون لحاظ نمودن پیوست ایمنی، موفق نخواهد بود.

مسئـولیت­ها و اقدامـات:

هماهنگی برنامه ها و فعالیت های واحدهای مختلف بهداشت در زمان وقوع بحران و مخاطرات طبیعی و انسان ساخت همکاری با سایر ادارات و سازمانهای عضو کارگروه بهداشت و درمان مدیریت بحران شهرستان در زمان وقوع بحران ها و مخاطرات، مانند جمعیت هلال احمر، شرکت آبفا، اورژانس و فوریتهای پیش بیمارستانی و ... . عضویت وحضور فعال در جلسات ستاد پیشگیری، هماهنگی و مقابله با بحران شهرستان. پیش­بینی و برگزاری مستمر دورههای آموزشی، تمرین و مانور جهت کارکنان با هدف حفظ و ارتقاء سطح آمادگی، توانمندسازی کارکنان برای پاسخ­دهی مناسب در صورت وقوع بحران. بازنگری و بروزرسانی مستمر سامانه فرماندهی حادثه (چارتICS ) ، اعضای تیمهای ارزیاب سریع بهداشتی و تیمهای عملیاتی جهت انجام ماموریتهای محوله در زمان وقوع بحران و مخاطرات.

برنامـه های واحد مدیریت خطر حوادث و  بلایا در مرکز بهداشت شهرستان

1. برنامه های مرتبط با بحران و بلایا:

الف)فـاز قبل از وقوع بحـران:

پیگیری و نظارت بر اجرای برنامه ارزیابی ایمنی و خطر واحدهای بهداشتی در برابر بلایا (SARA).

اجرای برنامه کاهش آسیب­پذیری سازه­ای و غیرسازه­ای واحدهای بهداشتی در برابر بلایا(SNS) .

پیگیری و نظارت بر کمّ و کیف اجرای برنامه ارزیابی و آموزش آمادگی خانوارهای تحت پوشش در برابر بلایا (DART).

تدوین برنامه پاسخ به بلایا و فوریتها (EOP) در سطح مرکز بهداشت شهرستان.

 پیگیری و نظارت بر تدوین و اجرای برنامه پاسخ به بلایا و فوریتها (EOP) در واحدهای بهداشتی تابعه.

ب)فـاز بعد از وقوع بحـران:

پیگیری و اجرای نظام مراقبت وقوع و پیامدهای بلایا(DSS) .

اجرای عملیات برنامه پاسخ بهداشتی به بلایا و فوریتها بر اساسEOP  تدوین شده شهرستان.

 2.  برنامه های مرتبط با حوادث:

پیگیری و نظارت بر اجرای برنامه پیشگیری از حوادث ترافیکی.

 پیگیری و نظارت بر اجرای برنامه پیشگیری از حوادث مسمومیت با گاز مونوکسید کربن.

پیگیری و نظارت بر اجرای برنامه پیشگیری از حوادث غرق­شدگی.

پیگیری و نظارت بر اجرای برنامه پیشگیری از حوادث چهارشنبه سوری.